Sve je više naučnih dokaza koji ukazuju na štetne posledice ultraprerađene hrane, odnosno industrijski proizvedenih namirnica sa niskom nutritivnom vrednošću koje se dovode u vezu sa brojnim zdravstvenim problemima. Najnovije istraživanje pokazuje da negativni efekti ovakve ishrane ne pogađaju samo osobu koja je konzumira, već bi mogli da utiču i na zdravlje buduće dece, i to preko oca, prenosi ScienceAlert.
Studiju su sproveli naučnici iz Brazila, a rezultati ukazuju da ishrana muškarca pre začeća može imati uticaj na telesnu građu i zdravlje deteta.
- Zdravlju i ishrani majke pre, tokom i nakon trudnoće posvećuje se velika pažnja, ali se o ulozi očeve ishrane veoma malo govori. Naše istraživanje pokazuje da je i ona izuzetno važna za zdravlje deteta - rekla je nutricionistička epidemiološkinja Danijela Sartoreli sa Univerziteta u Sao Paulu.
U istraživanju su učestvovale 43 porodice, odnosno majka, otac i novorođenče. Naučnici su najpre uključili trudnice, a zatim i njihove partnere. Tokom studije roditelji su u dva navrata davali detaljne podatke o svemu što su jeli i pili u prethodna 24 sata.
Na osnovu tih podataka istraživači su izračunali koliki deo ukupnog energetskog unosa potiče iz ultraprerađene hrane.
Nakon rođenja dece obavljena su detaljna merenja novorođenčadi, uključujući porođajnu težinu, dužinu, obim tela i debljinu kožnih nabora kako bi se procenila količina telesne masti.
Rezultati su pokazali da su očevi koji su unosili više ultraprerađene hrane češće imali decu sa većom porođajnom težinom. Kod tih beba zabeležen je i veći odnos telesne težine i dužine, kao i deblji kožni nabori na butinama i kukovima.
- Iako istraživanje nije pokazalo povećanje ukupne telesne masti, već njeno nakupljanje u određenim delovima tela, rezultati ukazuju da kvalitet očeve ishrane može uticati na razvoj fetusa. To je posebno važno jer je ultraprerađena hrana činila oko 30 odsto ukupnog energetskog unosa očeva u našoj studiji. Najčešće su to bile mesne prerađevine, zaslađena pića i keks - objasnila je Sartoreli.
Autori studije naglašavaju da njihovi rezultati pokazuju povezanost, ali ne i direktnu uzročno-posledičnu vezu. Ipak, oni se uklapaju u sve veći broj istraživanja koja ukazuju da način života oca pre začeća može imati uticaj na razvoj deteta, a jedan od mogućih mehanizama su epigenetske promene koje se prenose spermom.
- Loša ishrana očeva povezuje se sa promenama u kvalitetu sperme i epigenetskim markerima, što povećava verovatnoću metaboličkih poremećaja kod potomstva - naveli su istraživači.
Dodaju da ultraprerađena hrana može izazvati upalne procese u organizmu.
- Ultraprerađena hrana poznata je po svom upalnom potencijalu. Ona povećava proizvodnju reaktivnih kiseoničnih jedinjenja koja podstiču upalu, što može direktno uticati na kvalitet i pokretljivost spermatozoida. Epigenetske promene, naročito metilacija DNK koju prenosi sperma, mogu objasniti kako izloženost oca spoljnim faktorima utiče na razvoj potomstva - istakli su autori.
Jedan od mogućih mehanizama uključuje gen IGF-II, koji dete nasleđuje od oca i koji ima važnu ulogu u rastu fetusa.
- Prethodna istraživanja pokazala su da prehrambene navike oca mogu biohemijski da modifikuju ovaj gen u spermi. Ishrana bogata ultraprerađenom hranom može stvoriti upalno okruženje u organizmu, što utiče na kvalitet sperme i menja ekspresiju gena koji će se preneti na dete - objasnila je glavna autorka studije, nutricionistička istraživačica Marijana Karvaljo.
Iako su potrebna dodatna istraživanja kako bi se ova hipoteza u potpunosti potvrdila, naučnici poručuju da bi i muškarci koji planiraju potomstvo trebalo da obrate pažnju na svoje prehrambene navike.
- Kvalitet očeve ishrane pre začeća ima značajan uticaj na zdravlje deteta. Ovi rezultati podstiču dalja istraživanja i ukazuju na potrebu da se u savetovanje parova koji planiraju porodicu uključe i muškarci, a ne samo žene - zaključila je Sartoreli.
Autor: REDPORTAL.RS
